En toen was het stil

Uit het archief: maart 2012.

De afgelopen week was vooral de week van ‘Je moet er toch niet aan denken’. De paradox is dat juist heel Nederland en België er wel aan dacht; aan dat afschuwelijke busongeluk in een Zwitserse tunnel met een skiklas, waar voornamelijk kinderen van de basisscholen uit het Belgische Lommel en Heverlee toe behoorden. Soms was het de bedoeling om er bij stil te staan, zoals tijdens de herdenking van woensdag 21 maart 2012. Tragisch genoeg was het busongeluk niet de enige gebeurtenis waar veel mensen de afgelopen dagen letterlijk en figuurlijk bij stil stonden.

Zo was er ook nog het moment dat de populaire Bolton Wanderers-verdediger Fabrice Muamba tijdens de FA Cup-wedstrijd tegen Tottenham Hotspur plotseling in elkaar zakte ten gevolge van een hartstilstand. De ernst van de situatie was direct af te lezen van zowel de gezichten van de spelers op het veld, als van de lichaamshouding van Muamba zelf. De geboren Congolees werd lange tijd gereanimeerd door de toegesnelde verzorgers, in een verwoede poging om diens hart weer geluid te horen maken. Ondertussen was het in het White Hart Lane-stadion van Tottenham doodstil, terwijl het volgens goede Engelse supporterstraditie normaal gesproken heel wat decibels aan geluid produceert. De typering doodstil bleek achteraf gelukkig alleen spreekwoordelijk van toepassing, want de op-en-top sportman Muamba werd met succes gereanimeerd.

Bron: The Mirror

Bron: The Mirror

Desondanks wordt er op de intensive care-afdeling van een gespecialiseerd ziekenhuis nog steeds gestreden voor het leven van de pas 23-jarige voetballer, die kunstmatig in coma werd gehouden. Een Nederlander die het drama van dichtbij meemaakte, Tottenham-speler Rafael van der Vaart, wist het schokkende moment slechts te omschrijven met een tegenstelling die voortkwam uit machteloosheid. De middenvelder zei: “Muamba viel eigenlijk dood neer, als je dat zo mag zeggen”. Nou, eigenlijk is het tactisch gezien niet heel erg gelukkig gekozen om het zo te zeggen, maar overladen door emoties deed de Oranje-international het toch. Muamba zelf zal er echter als laatste mee zitten, want die bleek in zijn nog jonge carrière een vastberaden verdediger die niets moest hebben van moeilijk doen. ‘Niet lullen maar poetsen’, omschrijft exact de speelwijze van deze beresterke rots in de branding van Bolton Wanderers.

De hele voetbalwereld hoopt en bidt dat het weer helemaal goed komt met de door iedereen sympathiek gevonden voetballer. Opnieuw kwam ik weer het bekende paradox-praten tegen vlak na het beangstigende voorval. “Je moet er toch niet aan denken dat de zo veelbelovende voetballer en bewonderde persoonlijkheid Muamba, op deze manier aan zijn einde komt”, luidde het credo van de bedroefde voetbalfans over heel de wereld. Tegelijkertijd kwam ik wel in verschillende kranten, bladen en media de lijstjes tegen van voetballers die reeds de dood op het veld vonden. Er werd bijvoorbeeld al gerefereerd aan Antonio Puerta, de Sevilla-speler die tevens op het veld in elkaar zakte en die uiteindelijk in het ziekenhuis stierf.

Tot slot begon de week voor de mensen in de Zuid-Franse stad Toulouse met een ingrijpend incident. In het weekend was er nog genoeg reden tot vreugde geweest in de op drie na grootste stad van Frankrijk. Voetbalclub Toulouse FC had namelijk de uitwedstrijd bij concurrent Stade Rennes met 0-1 gewonnen, waardoor het steviger op de vierde plaats in de competitie staat. Een ongekende luxe voor Toulouse, dat tijdens de afgelopen acht seizoenen op het hoogste niveau, vijf keer tegen degradatie moest strijden. Door de huidige vierde plaats lijkt Toulouse weer Europa in te gaan, en is er zelfs kans op Champions League-voetbal.

De voetbalperspectieven die even rooskleurig zijn als de kleur van de shirts en de stad, werden echter onbelangrijk door het nieuws dat iedereen stil kreeg en de adem ontnam. Niet alleen was het gevoel van machteloosheid dit keer onbeschrijfelijk, maar ook het gevoel van woede. Anders dan bij de drama’s rondom het busongeluk en de hartstilstand van Muamba, was er dit keer namelijk een schuldige aan te wijzen die naar eer en geweten had besloten om vier mensen bij de Joodse basisschool in de stad dood te schieten. Door het machteloze gevoel reageerden mensen ook hier met een paradoxale uitspraak: ‘Wie doet nu zoiets?’, vroeg men zich vertwijfeld af, terwijl iedereen weet dat die gek die later door de politie in zijn huis werd omsingeld, de man was die deze gruweldaad pleegde.

Deze wereld, die soms sneller door draait dan Matthijs van Nieuwkerk praten kan, kent gelukkig ook mooie dingen. Wie daarnaast de voetbalwereld als een aparte soort wereld beschouwt, die weet dat het voetbal zeer gevoelig reageert op wat zich in de samenleving afspeelt. Als alles goed gaat, dan is de voetballerij een wereld waar het opportunisme hoogtij viert. Dan kunnen gewoon nog steeds zes ploegen kampioen van Nederland worden, maar roepen de mensen toch dat PSV na één mooie overwinning onder interim-trainer Phillip Cocu weer de grote favoriet is. Tevens zegt men dan in de Franse pers dat de Toulouse-talenten zoals Etienne Capoue, Moussa Sissoko en Mohamed Fofana potentie hebben voor de Champions League, terwijl ze vorig seizoen nog als lichtgewichten werden gezien.

Maar zoals ik al zei: de voetbalwereld weerspiegelt zeker ook de samenleving als het minder goed gaat. Tussen al die lawaaierige meningen en visies van de voetbalopportunisten door, was het de afgelopen week namelijk tot drie keer toe beangstigend stil. Eerst na het busongeluk in de tunnel bij het Zwitserse Sierre, waar er voor 22 schoolkinderen en zes begeleiders geen licht aan het einde van de tunnel bleek te zijn. Daarna op het melancholische White Hart Lane, en ik verzeker u: They are still praying for Muamba. En tot slot was het stil na de schietpartij in Toulouse. Ik kan best begrijpen dat na iets wat menselijk gezien niet te bevatten is, slechts een paradox rest om met de situatie om te gaan. Daarom concludeer ik: na het leed van de afgelopen week, was het ook in onze voetbalwereld even oorverdovend stil.

Erwin Meeks