Reconstructie: Zambia wint Afrika Cup 2012

In de eerste maand van het nieuwe jaar geldt de Africa Cup of Nations als het belangrijkste sportevenement. Dit voetbaltoernooi voor Afrikaanse landenteams, te vergelijken met het Europese EK-voetbal, vindt voor het grootste deel plaats in januari 2013, en deels in februari. Door een gewijzigde opzet van de Afrika Cup (zie uitleg elders op deze website) wordt het toernooi in twee jaar tijd, twee keer georganiseerd. In 2012 won Zambia immers reeds de Afrika Cup na een bloedstollende finale tegen Ivoorkust. Om het voetbalgeheugen een beetje op te frissen, vindt u hieronder een reconstructie van de gebeurtenissen van destijds:  

Zondag 12 februari 2012 om half negen Nederlandse tijd ging de finale van de Afrika Cup in Equatoriaal Guinee en Gabon van start. We hebben het Afrikaanse toernooi ook tijdens deze editie weer leren kennen als een evenement waar technisch verfijnde voetballers te zien zijn, maar waarbij wedstrijden ook behoorlijk slaapverwekkend kunnen zijn door een gebrek aan baltempo en tactisch vernuft . Toch heeft de Afrikaanse equivalent van het Europees Kampioenschap ook zijn charme. Er wordt in ieder geval strijd geleverd en relatief kleinere landen kunnen hun naam vestigen in de voetbalwereld. Die veronderstelling was ook terug te zien voor het affiche van deze finale. Het grote Ivoorkust met sterren als Didier Drogba, Didier Zokora en Salamon Kalou nam het op tegen het ietwat verrassende Zambia van onder meer FC-Utrecht-spits Jacob Mulenga, die onfortuinlijk genoeg door een blessure niet aan de Afrika Cup kon deelnemen. Dit vooraf interessant lijkende affiche leverde na bijna drie uur voetbal een volksfeest op in Zambia. Zij wonnen na penalty’s: 8-7, nadat in de reguliere speeltijd niet gescoord werd.

De eerste helft levert weinig kansen op voor beide ploegen. Ivoorkust weet het kwaliteitsverschil niet echt tot uitdrukking te brengen, en uitgespeelde kansen zijn er in principe niet te noteren. De eerste helft wordt vooral gedomineerd door het blessureleed van Joseph Mosunda bij Zambia. Hij verlaat al na elf minuten met een pijnlijk gezicht het veld en wordt vervangen door Henry Nyambe Mulenga.

Na de rust valt er iets meer te beleven, al is het daar eerst nog wel even op wachten. Het fysieke duel kent een aantal gele kaarten en blessurebehandelingen, voordat in de 69ste minuut Ivoorkust een penalty krijgt. Het is invaller Mulenga die de strafschop veroorzaakt. Chelsea-spits Didier Drogba krijgt de uitgelezen kans om Ivoorkust naar een riante uitgangspositie te schieten, met nog slechts twintig minuten reguliere speeltijd voor de boeg, maar de grote vedette mist de penalty hopeloos. Drie minuten voor het einde van de reguliere speeltijd betreedt Vitesse-spits Wilfried Bony het veld bij Ivoorkust, ter vervanging van Manchester City-ster Yaya Touré. Ook hij kan geen verandering brengen in de impasse en dus is een verlenging noodzakelijk.

Bron: Ugoal.com

In de eerste helft van die verlening is het Christopher Katongo die met een levensgrote kans zich onsterfelijk had kunnen maken in heel Zambia. Maar zijn inzet van dichtbij kaatst terug van de paal. Centimeters was Zambia bij dit moment verwijderd van een 1-0 voorsprong en een mogelijke legendarische voetbalstunt. Dit moment was tevens het enige wapenfeit waar de voetballiefhebber over na kon praten. De eerste helft van de verlenging wordt afgerond met eindeloos geschuif en enkele fysiek pittige duels.

De tweede helft van de verlenging is nauwelijks beter dan het eerste bedrijf. Opnieuw sticht Katongo het meeste gevaar, met een schot dat over het doel van Ivoorkust verdwijnt. De standaardsituaties die Ivoorkust in de schoot krijgt geworpen, leveren weinig gevaar op. Didier Drogba zou normaal gesproken met zijn fysieke kracht oorlog kunnen maken in het zestienmetergebied van Zambia, ware het niet dat hij ook de aangewezen man is om de vrije trappen en corners te nemen. Het rendement hieruit is daardoor uiterst laag voor Ivoorkust.

De finale die vooral dankzij de wedstrijdspanning aardig is om te volgen, zal moeten worden beslecht door het nemen van penalty’s. Voor Zambia-bondscoach Hervé Renard is het de uitgelezen kans om met Zambia een ongekend succes te boeken. De derde penalty voor Ivoorkust wordt gemist door Samba, maar hij mag op last van de scheidsrechter zijn strafschop overnemen. Bij zijn herkansing laat hij doelman Mweene van Zambia kansloos. De vijfde strafschop voor Ivoorkust is tevens spannend aangezien Didier Drogba opnieuw achter de bal staat. Dit keer is hij de druk echter wel de baas. Het blijft gruwelijk spannend als na twaalf penalty’s nog altijd niemand gemist heeft. De strafschoppen verdwijnen vooral hoog en hard in het doel.

De vijftiende strafschop in de reeks wordt gemist door Kolo Touré namens Ivoorkust. Hij trapt de bal laag binnen het bereik van de doelman. De druk op Kalaba van Zambia is levensgroot: als hij scoort dan wint Zambia de Afrika Cup. Maar de jonge speler jaagt de bal hoog over het doel. In navolging van Kalaba doet ook Arsenal-spits Gervinho dat weer namens Ivoorkust, waardoor Zambia onmiddellijk een nieuwe elfmeter kans op de titel krijgt. Stopilla Sunzu scoort en zo komt er eindelijk een einde aan de bijna drie uur durende Afrika Cup-finale. Zambia wint de Afrika Cup! Een waar volksfeest barst los, en Sunzu wordt letterlijk en figuurlijk op handen gedragen. Eindelijk kan Zambia min of meer berusten in de tragische vliegramp uit 1993, waarbij een van de talentvolste voetbalgeneraties van Zambia de dood vond. Het heeft het Afrikaanse land dus decennia gekost om deze tragedie te boven gekomen, maar eindelijk is er een tastbaar bewijs van herstel: Zambia wint de Afrika Cup 2012.